Voor wijkzorgprofessionals en andere paramedici

Informatie voor wijkverpleegkundigen, fysiotherapeuten, ergotherapeuten, logopedisten, oefentherapeuten, diëtisten, casemanagers dementie en andere paramedische zorgprofessionals

In de dagelijkse praktijk worden wijkzorgprofessionals en paramedici regelmatig benaderd met verzoeken om verklaringen, medische onderbouwingen of andere schriftelijke informatie. Vaak gaat het om situaties rondom mantelzorgwoningen, premantelzorgwoningen, Wmo-voorzieningen, Wlz-aanvragen of discussies met gemeenten over de juiste vorm van zorg en ondersteuning (Wlz vs. Wmo/Zw).

Hoewel dergelijke verzoeken vaak begrijpelijk zijn, is het belangrijk onderscheid te maken tussen:

  1. het beperken tot het verstrekken van alleen feitelijke informatie binnen uw eigen deskundigheidsgebied (informatieverstrekking), èn
  2. een medische verklaring met een medisch waardeoordeel afgeven (elke vorm van eigen interpretatie naar een bepaalde situatie toe).

Feitelijke informatieverstrekking mag altijd, een dergelijke interpretatie niet.

Hoe is het wettelijk bepaald?

Het afgeven van medische verklaringen met een waardeoordeel is, op grond van de geldende professionele normen, waaronder de KNMG-richtlijnen, de Wet BIG en de WGBO, uitsluitend voorbehouden aan:

  1. onafhankelijke artsen, die geen behandelrelatie hebben met de betreffende cliënt of patiënt èn
  2. ook ter zake voldoende deskundig zijn, meer specifiek: ook goed op de hoogte van de toepasselijke wet- en regelgeving met bijbehorende criteria.

Om dezelfde reden mag ook de eigen huisarts geen medische verklaringen met een waardeoordeel afgeven.

Hoewel de KNMG-richtlijnen formeel primair voor artsen zijn opgesteld, laten zij zien welke eisen in de gezondheidszorg worden gesteld aan medische verklaringen met een waardeoordeel voor de groep zorgverleners, van wie de deskundigheid naar algemeen aanvaarde standaard het hoogst wordt verwacht.

Die uitgangspunten zijn daarmee ook voor andere zorgverleners relevant, wanneer van hen wordt gevraagd een oordeel te geven dat buiten hun eigen deskundigheidsgebied valt.

Andere redenen waarom terughoudendheid verstandig is

Het is verder belangrijk te beseffen, dat een onjuist, of te ongenuanceerd afgegeven verklaring met waardeoordeel grote gevolgen kan hebben, die zich niet hoeven te beperken tot degene die de verklaring toepast bij bijvoorbeeld een aanvraag of melding.

In onze praktijk komen we regelmatig situaties tegen waarin een niet-arts, ongetwijfeld met de beste intenties, een handtekening of stempel heeft gezet onder een aantal zinnen, waar achteraf grote problemen door ontstaan zijn (financieel, of juridisch), met schade, lange procedures en hoge kosten (tot in de tonnen) tot gevolg.

Verder is het belangrijk te beseffen, dat het afgeven van medische verklaringen specialistenwerk is, dat te vaak wordt onderschat ('het is toch maar een stempel? ). Ook kan een eenmaal afgegeven verklaring jarenlang blijven circuleren en -- al dan niet oneigenlijk -- voor andere doeleinden kan worden gebruikt dan oorspronkelijk bedoeld, waarbij de oorspronkelijke auteur er ook steeds mee geconfronteerd kan worden.

U moet dergelijke problematische situaties te allen tijde willen vermijden.

Het heeft namelijk verder niets te maken met uw kerntaak, namelijk directe (verzekerde) patiëntenzorg, kan uw vertrouwensrelatie met de cliënt of patiënt ernstig compliceren of zelfs schaden, kan leiden tot professionele, financiële of juridische problemen voor uw werkgever of uzelf.

Dit alles terwijl het geschikte alternatief laagdrempelig beschikbaar is, namelijk verwijzen naar een onafhankelijke arts.